24. Objazdowy Festiwal Filmowy WATCH DOCS

Festiwal organizowany przez Helsińską Fundację Praw Człowieka we współpracy z wieloma partnerami z całej Polski. Partnerzy: organizacje pozarządowe, ośrodki akademickie, teatry, kina i inne instytucje kultury. W Bielsku-Białej festiwal współorganizuje Fundacja Teraz Ulica. Partnerem festiwalu jest Miasto Bielsko-Biała.

Pokazy filmowe w Fundacji Teraz Ulica (plac Wolności 4) oraz Kinie Kreska (ul. Cieszyńska 24). Wstęp na wszystkie projekcje filmowe i spotkania jest bezpłatny. Filmy dostępne z angielskimi i polskimi napisami.

8 października

Fundacja Teraz Ulica, Plac Wolności 4, Bielsko-Biała

18:00-18:12 – Bloodline

reż. Wojciech Węglarz, Polska 2024, 12'

Opis filmu: W Puszczy Białowieskiej, nieopodal muru mającego powstrzymać napływ imigrantów, zagubiony żubr próbuje się przedostać przez las pełen wojska. Dojmująca metafora sytuacji przygranicznej osób szukających drogi do lepszego życia ukazana za pomocą świata zwierząt. Obraz jest mocniejszy niż słowa.

18:15:19:48 – Kuba i Alaska

reż. Yegor Troyanovsky, Ukraina, Francja, Belgia 2025, 93'

Opis filmu: To pierwszy dokument o wojnie w Ukrainie, który w całości oddaje perspektywę narracyjną kobietom. Tytułowe Kuba i Alaska to pseudonimy dwóch ratowniczek medycznych, Julii i Aleksandry, które ewakuują rannych na pierwszej linii frontu. Pierwsza pełna temperamentu i żywiołowa, druga opanowana i odpowiedzialna. Okrucieństwo wojny przeplata się tutaj ze zwykłą codziennością, dzięki której bohaterki znajdują chwilę wytchnienia. Film Yegora Troyanovskyego wplata humor i dobrą energię, mimo że doświadczenia żołnierek są ekstremalne. Dzięki sile kobiecej przyjaźni mogą przetrwać wszystko.

20:00- 20:10 – I Hope This Email Finds You Well

 reż. Asia Zughaiar, Palestyna 2025, 10'

Opis filmu: Nagrodzony na festiwalu Tribeca w Nowym Jorku dokument Asi Zughaiar to bardzo osobista perspektywa życia w okupowanej przez Izrael Palestynie. Nałożenie narracji w formie pisanego maila do bliskiej osoby na wielowarstwową, kolażową wizualność tworzy gęstą, emocjonalną strukturę, która oddaje chaos wojny i porwanych, osobistych wspomnień. Przenikanie się kadrów, wielokrotna ekspozycja czy technika found footage połączona ze strumieniem świadomości wiernie oddaje charakter rozszarpanej wojną rzeczywistości. Czy uda się poskładać ją na nowo?

20:15-21:15 – Kryzys humanitarny na północno-wschodniej granicy Unii Europejskiej - spotkanie z dr Kamilą Fiałkowską, adiunktką w Ośrodku Badań nad Migracjami Uniwersytetu Warszawskiego. Zajmowała się migracjami pracowniczymi Polaków do krajów UE (głównie do pracy w rolnictwie), a od 2016 roku bada także migrację polskich Romów oraz po 2022 r. sytuację ukraińskich Romów jako osób objętych ochroną czasową w Polsce. Od 2021 r. zaangażowana na granicy polsko-białoruskiej. Członkini grupy koordynacyjnej, międzyuczelnianej sieci Badaczki i Badacze na Granicy, podejmującej krytyczną refleksję
i dokumentację kryzysu humanitarnego.

Spotkanie tłumaczone na Polski Język Migowy

9 października

Fundacja Teraz Ulica, Plac Wolności 4, Bielsko-Biała

18:00-18:30 - Kobiety na plaży

reż. Margaux Fournier, Francja 2025, 30'

Opis filmu: Na marsylskiej plaży codziennie spotyka się grupa przyjaciółek. Wszystkie są już na emeryturze i mogą wreszcie afirmować życie bez ograniczeń. Piją wino, opalają się topless
i podrywają miejscowych. Nie ma tu miejsca na wstyd i nudę, jest swoboda i szczerość
w rozmowach. Wraz ze stanikiem zostaje ściągnięty gorset społecznych oczekiwań. Kobiety na plaży to pełen bezpretensjonalnego humoru dokument o ciałopozytywności, który ageizm puszcza z dymem (papierosowym).

18:45 – 19:55 - Kumotry

reż. Emilia Śniegoska, Polska, Niemcy 2025, 70'

Opis filmu: To ciepła opowieść o przemijającym świecie polskiej wsi w rumuńskich Karpatach skupiona w soczewce intymnego portretu przyjaźni dwóch dojrzałych kobiet.

Hanka i Bronka są silne, niezależne i samodzielne. Nie ma chłopów, tutaj same wdowy - mówi jedna z nich. Wbrew trudom codziennego życia i osamotnieniu obopólnie się wspierają
i pielęgnują hart ducha. Bez dzieci i mężów, ale za to ze sobą nawzajem. Razem pracują, jedzą
i troszczą się o siebie. Reżyserka w czuły sposób filmuje ich mikroświat, kreśląc szerszą perspektywę zanikającej kultury, języka i tradycji pogranicza. Kamerę kieruje również na zachwycającą podgórską przyrodę, a nostalgię okrasza humorem.

20:10-21:10 – Starość też radość - spotkanie z dr Anną Taszycką, filmoznawczynią, doktorem nauk humanistycznych, adiunktem na Uniwersytecie im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie. Przez wiele lat aktywistka i prezeska krakowskiej fundacji Kultura dla Tolerancji, która zorganizowała m.in. Trans*Festiwal i przyczyniła się do stworzenia Federacji Znaki Równości.

Spotkanie tłumaczone na Polski Język Migowy

10 października

Kino Kreska, ul. Cieszyńska 24, Bielsko-Biała

17:50-18:00 - przywitanie

18:00 – 19:25 – Prawda czy wyzwanie

reż.Tonislav Hristov, Finlandia, Bułgaria, Szwecja, Norwegia 2025, 85'

Opis filmu:Dokument Hristova obnaża mechanizmy działania skrajnej prawicy finansowanej przez Kreml. Teorie spiskowe, manipulacja faktami i obrazami, wykupowanie istniejących grup na Facebooku i zasilanie ich trollami – to tylko niektóre praktyki w mediach, które nasilają się zwłaszcza przed wyborami parlamentarnymi i są ściśle powiązane z władzą autorytarną. Bułgarscy aktywiści i dziennikarze śledczy podejmują nierówną walkę z populizmem
i dezinformacją, nierzadko balansując na granicy własnego bezpieczeństwa. Jak odnaleźć prawdę w czasach, kiedy wszystko może nią być?

19:30 - 20:30 - Czy mogę czuć się bezpiecznie w cyfrowym świecie? - spotkanie z Fundacją Panoptykon, jedną z niewielu organizacji w Polsce zajmującą się monitoringiem państwa, które kontroluje nas - obywatelki i obywateli. Sprawdza, czy służby przekraczają swoje kompetencje, jak duże firmy (Big Techy) gromadzą i wykorzystują dane użytkowników
i użytkowniczek czy jak trenowana jest sztuczna inteligencja. Piszą o sobie:
Chcemy świata, w którym nowe technologie służą społeczeństwu, a każdy i każda z nas może wybierać, czy i jak ich używa. Chcemy świata, w którym mamy kontrolę nad tym, kto co o nas wie, i możemy świadomie decydować o swoim życiu. Ujawniamy nadużycia, walczymy o prawo chroniące wolność i prywatność. Pokazujemy, jak świadomie żyć w cyfrowym świecie.

https://panoptykon.org/

Spotkanie tłumaczone na Polski Język Migowy

20:40-22:05 – Czarna woda

reż. Natxo Leuza, Hiszpania 2025, 85'

Opis filmu:Z powodu huraganów i ulewnych deszczy poziom wody w Bangladeszu podnosi się na tyle, że zalewa domy. Katastrofa klimatyczna zmusza ludność do rozpoczęcia migracji ze wsi do miasta. To, co można było do niedawna zobaczyć w filmach science fiction, staje się apokaliptyczną rzeczywistością. Skąpana w mroku opowieść o życiu w poczuciu ciągłego zagrożenia, niepewności i odejściu świata, jaki dotąd znaliśmy. Brak wody pitnej, odcięcie od możliwości zarobku i utrata dachu nad głową skłania uchodźców w Dhaki do coraz głośniejszego wołania o sprawiedliwość klimatyczną.

11 października

Kino Kreska, ul. Cieszyńska 24, Bielsko-Biała

18:00-19:41 – Skradzione dzieci

reż.: Martyna Wojciechowska, Jowita Baraniecka, Polska, Gruzja 2025, 97'

Opis filmu:Dokument Martyny Wojciechowskiej i Jowity Baranieckiej to dziennikarskie śledztwo w sprawie procederu trwającego prawie 30 lat. Począwszy od lat 90., a skończywszy na roku 2005 w gruzińskich porodówkach w tajemniczych okolicznościach znikają dzieci. Szacuje się, że skradzionych i sprzedanych noworodków zostało ok. 100 tysięcy. Bohaterką jest Tamuna Museridze, której w rozwikłaniu tego dramatu towarzyszy bardzo osobista historia. Nie zabraknie łez wzruszenia w spotkaniach po latach i burzliwych emocji. Dzięki wytrwałości Tamuny udaje się na nowo połączyć rodziny i przywrócić dzieci ich rodzicom. Tak jak Amy
i Ano, które odkryły swoje siostrzeństwo przy pomocy mediów społecznościowych. Latami skrywane tajemnice i wstrząsy ustępują miejsca radości i nadziei.

19:50- 21:00 - Między Wschodem a Zachodem. Za drzwiami gruzińskiej pokazuchy - spotkanie ze Stasią Budzisz, reporterką, filmoznawczynią i tłumaczką języka rosyjskiego, absolwentką Polskiej Szkoły Reportażu. Od wielu lat zajmuje się Kaukazem i Europą Wschodnią, a szczególnie bliska jest jej Gruzja, w której przez pewien czas mieszkała i którą zna nie tylko z perspektywy reporterki, ale również osoby obserwującej codzienne życie jej mieszkańców.Jest autorką książki Pokazucha. Na gruzińskich zasadach - reporterskiego obrazu współczesnej Gruzji, oraz książki Welewetka. Jak znikają Kaszuby.
W swoich tekstach przygląda się ludziom, społecznym przemianom i tematom, które często pozostają poza oficjalną narracją. Rozmowę poprowadzi Adam Włodek Włodarczyk (Teraz Ulica).

Spotkanie tłumaczone na Polski Język Migowy

21.10-22:29 – Divia

reż. Dmytro Hreshko , Polska, Ukraina, Holandia 2025, 79'

Opis filmu:Pierwszy dokument w całości poświęcony katastrofalnemu wpływowi wojny
w Ukrainie na środowisko naturalne. To kino medytacyjne i hipnotyzujące, które na przemian zachwyca monumentalnymi ujęciami przyrody i ściska za gardło, gdy uświadomimy sobie ogrom cierpienia niemych ofiar konfliktu zbrojnego. Pozbawiony dialogów film Dmytra Hreshki obfituje w kakofonię bitewnych dźwięków i świetną muzykę Sama Slatera. Pokazuje to, co często pomijane – skutki inwazji w środowisku naturalnym, z którymi ludzkość będzie się zmagać przez następne dziesięciolecia. Natura sama próbuje się odrodzić, a dzięki ukazaniu tytanicznej pracy wyspecjalizowanych ludzi (saperzy, ekolodzy) reżyser pozwala, mimo wszystko, mieć nadzieję na przyszłość.

organizator: Helsińska Fundacja Praw Człowieka

współorganizator: Fundacja Teraz Ulica

współfinansowanie: Fundacja PKO Banku Polskiego, Ambasada Królestwa Niderlandów, Kreatywna Europa MEDIA

partnerzy: ChaiTea, Fundacja Kino Dostępne

partnerzy lokalni: Miasto Bielsko-Biała, Kino Kreska, Klubokawiarnia Aquarium

patroni medialni: OKO.press, ngo.pl, Nowa Polsza, Centrum Mieroszewskiego, SLAVA TV